Life Coaching. Μια τέχνη εξέλιξης και αλλαγής, χωρίς όρια!

Οι τομείς στους οποίους το Coaching ασκεί παρέμβαση, εμπλουτίζονται και αυξάνουν συνεχώς. Αν υπάρχει όμως ένας τομέας στον οποίο η παρέμβαση του έχει γίνει γνωστή στο ευρύ κοινό, αυτός είναι ο τομέας της ζωής. Το Life Coaching όπως είναι γνωστό, συγκεντρώνει τα βλέμματα όλο και περισσότερων συνανθρώπων μας, όπως επίσης όλο και περισσότερων Coach.

Ακριβώς όμως λόγο της ιδιαιτερότητας που διακρίνει το coaching ως μια ‘εφαρμοσμένη τέχνη” η οποία αξιοποιεί μια σειρά από τεχνικές ενίσχυσης, στοχοθεσίας, οραματισμού κ.α., η σωστή ή λάθος εφαρμογή της εξαρτάται από τις γνώσεις και τις εμπειρίες του ίδιου του “καλλιτέχνη”, του coach.

Ρίχνοντας μια ματιά στον σχετικά μακρύ κατάλογο επαγγελματιών coaches, θα βρει κανείς αρκετούς που αρέσκονται σε έναν τρόπο δράσης που βρίσκεται κοντά στον ορισμό της Pop ψυχολογίας. Οι “γκουρού της ευτυχίας”, καταβάλουν φιλότιμες προσπάθειες για να μας πείσουν για την αξία της πίστης στην αλλαγή ως το μοναδικό κριτήριο επιτυχίας της προσπάθειας του ανθρώπου να κατευθυνθεί προς αυτή.

Όση αξία όμως και να έχει η πίστη αυτή, σε καμία περίπτωση δεν καταφέρνει να ενισχύσει τις ανάγκες όλων μας, ούτε βέβαια καταφέρνει πάντα να κάνει το “σύμπαν να συνωμοτήσει” υπέρ μας.

Σήμερα, περισσότερο από ποτέ, χρειάζεται να αξιοποιήσουμε κάθε διαθέσιμο επιστημονικό εργαλείο που έχουμε στην διάθεση μας, ώστε να ενισχύσουμε την δύσκολη προσπάθεια των ανθρώπων γύρω μας για αλλαγή, ευτυχία και επιτυχία.

Back to basics

Η πυραμίδα του Maslow…

Σύμφωνα με τον γνωστό ψυχολόγο Maslow, οι ανθρώπινες ανάγκες ιεραρχούνται σχηματίζοντας μια πυραμίδα στης οποίας την βάση βρίσκονται οι ποιο πρωταρχικές αυτών. Οι “φυσιολογικές” λεγόμενες ανάγκες, νερό, τροφή, αέρας, ζέστη, στέγη, καθώς και για πολλούς οι σεξουαλικές επιθυμίες, ορίζουν για τον καθένα μας τον πρώτο και απαραίτητο “στόχο ζωής”. Σε συνδυασμό με τον βαθμό ικανοποίησης τους, αποτελούν την βάση που δίνει σε κάθε άνθρωπο το υγιές (ή μη) περιβάλλον μέσα στο οποίο μπορεί να λειτουργήσει, να δημιουργήσει, να οραματιστεί.

Σε δεύτερο επίπεδο, η λειτουργία καθενός σε συνθήκες ασφάλειας (φυσική, οικονομική, οικογενειακή) και υγείας, αξίζουν την φροντίδα και τον κόπο μας. Μοιάζει με την φροντίδα του γεωργού, ο οποίος αφού εξασφαλίσει το χώμα και το νερό, φροντίζει για την ποιότητα τους ώστε τα φυτά του να μεγαλώσουν σε όσο το δυνατόν ιδανικότερες συνθήκες.

Ανεβαίνοντας την σκάλα της αυτοβελτίωσης, συναντάμε την ανάγκη για αγάπη και για ομαδικότητα. Την ανάγκη να ανήκουμε κάπου όπου θα μας αγαπούν. Αν η φυσική ζέστη εξασφαλίζει την επιβίωση, η αγάπη ζεσταίνει “το είναι” μας. Είναι ο ήλιος που δίνει φως, χρώμα, γεύση και άρωμα στην κάθε μας μέρα.

Κάθε φυτό,κάθε ζωντανός οργανισμός, κάθε άνθρωπος, όσο μεγαλώνει, τόσο έχει την ανάγκη για γερές βάσεις, για δυνατό κορμό ώστε να καταφέρει να σταθεί κόντρα στις αντιξοότητες και να αναπτυχθεί περαιτέρω. Αυτός είναι ο ρόλος της εκτίμησης. Η εκτίμηση των άλλων, των συνανθρώπων μας, παρέχει την εξωτερική στήριξη που χρειαζόμαστε. Η αυτοεκτίμηση, ως το ανώτερο επίπεδο της εκτίμησης, σε μεγάλο βαθμό καθορίζει και το επίπεδο της εσωτερικής δύναμης του καθενός.

Τέλος, στο υψηλότερο επίπεδο των αναγκών βρίσκεται αυτή της αυτοπραγμάτωσης. Όραμα, δυνάμεις, γνώσεις, σχέδιο, δράσεις, όλα όσα μπορούμε και όλα όσα θα μάθουμε στην πορεία της εξέλιξης μας, μας οδηγούν στην “καρποφορία” και στον τελικό μας σκοπό. Να γίνουμε η καλύτερη εκδοχή του εαυτού μας.Η προσωπική μας εξέλιξη λοιπόν, ο στόχος μας, η αλλαγή, οφείλει να λάβει υπ’ όψιν της τον άνθρωπο “ως όλον” και με αυτό τον ολιστικό τρόπο να χαράξει τον δρόμο και τα βήματα του μέλλοντος.

Πως;

Θετική ψυχολογία και εστίαση στην λύση.

Αν και κανείς δεν έχει το “μαγικό ραβδάκι”, η επιστήμη της θετικής ψυχολογίας και η τεχνική της εστίασης στην λύση, είναι δύο πολύ βασικά όπλα στην φαρέτρα ενός coach.

Η θετική ψυχολογία, δίνει στον coach την επιστημονική βάση ώστε να βοηθήσει τον “coachee” (πελάτη), να δει πέρα από το πρόβλημα.

Τις περισσότερες φορές, όταν έχουμε μπροστά μας ένα πρόβλημα, όταν ζούμε μέσα σε αυτό, δεν καταφέρνουμε να δούμε την μεγάλη εικόνα. Βιώνουμε το πρόβλημα σαν να ήταν εκεί από πάντα. Δημιουργούμε ένα φαντασιακό που μετατρέπει τον μικρόκοσμο του σήμερα, ως την παντοτινή πραγματικότητα. Μέσω της θετικής ψυχολογίας, ανακαλύπτουμε τις δυνάμεις μας. Βρίσκουμε τα δυνατά μας σημεία, τα εργαλεία που θα μας βοηθήσουν να λύσουμε τον γρίφο του σήμερα, σχεδιάζοντας το επιθυμητό (και δυνατό) αύριο. Όπως δεν υπάρχει άνθρωπος χωρίς ελαττώματα, έτσι δεν υπάρχει άνθρωπος χωρίς δυνάμεις και αρετές. Η θετική ψυχολογία μας παρέχει τα απαραίτητα επιστημονικά εργαλεία ώστε coach & coachee, να βρουν τις αρετές αυτές και να τις μετατρέψουν στο βασικό συστατικό του νέου οράματος, της δράσης και της εξέλιξης του δεύτερου.

Όσο κι αν συζητάμε όμως, ακόμη και με βάση τις αρετές κάποιου, για το ίδιο και μόνο το πρόβλημα, είναι πολύ δύσκολο να προχωρήσουμε προς τα εμπρός. Η λύση είναι εκεί, είτε την ξέρουμε, είτε όχι. Ο coach βοηθά τον πελάτη του να την ανακαλύψει και εργάζεται μαζί του με σκοπό να τον ενισχύσει ώστε να την φτάσει και να την κατακτήσει.

Η προσέγγιση της εστίασης στην λύση, έχει τις βάσεις της στη Συστημική ψυχοθεραπεία.

Κέντρο της προσέγγισης, αποτελεί η πίστη στην θετική πλευρά ανθρώπων και καταστάσεων. Ο πελάτης, με την βοήθεια του coach, καλείται να εστιάσει στις θετικές αλλαγές του μέλλοντος του, κατασκευάζοντας τις λύσεις που αρμόζουν στον ίδιο και αξιοποιώντας τα θετικά του εσωτερικά αποθέματα. Θα μπορούσα να περιγράψω αυτή την διαδικασία, ως μία “φυγή προς τα ‘μπρος”, αν η λέξη φυγή δεν είχε την έννοια της αποφυγής. Πράγματι, αν ο πελάτης αφήσει πίσω του (γνωρίζοντας τα) τα αρνητικά του παρελθόντος ή και του παρόντος και αξιοποιήσει τις θετικές του εμπειρίες ως τα εργαλεία που θα τον οδηγήσουν στη λύση, έχει την δυνατότητα να αλλάξει τόσο τον εαυτό του όσο και την πραγματικότητα του.

Κάθε διαδρομή, για να πραγματοποιηθεί χρειάζεται προορισμό. Αυτός, σε συνδυασμό με το σημείο εκκίνησης είναι και εκείνα τα στοιχεία που θα ορίσουν τον χρόνο της διαδρομής, την πορεία και τα μέσα που θα χρησιμοποιηθούν μέχρι το τέλος της. Ο coach, οφείλει να ενισχύσει τον πελάτη του, ώστε εκείνος να ανακαλύψει τις λύσεις που του ταιριάζουν, να ορίσει τους στόχους του και να δράσει λύνοντας προβλήματα, επιδεικνύοντας την απαραίτητη προσοχή και επαγγελματισμό ώστε να μη δημιουργηθούν νέα!

Κλείνοντας, θα ήθελα να επαναλάβω μία φράση ενός από τους συνεργάτες μου του παρελθόντος με τον οποίο είχα την τύχη να εργαστώ:

Δεν υπάρχουν προβλήματα που δεν λύνονται, αλλά λύσεις που δεν γνωρίζουμε ή γνωρίζουμε και δεν θέλουμε να εφαρμόσουμε”.